Eslatma
Har bir bo'lim muammo tavsifi, metodik yechim, amaliy mashqlar, o'qituvchi va ota-ona hamkorligi hamda baholash mezonlarini o'z ichiga oladi.
Iqtidori o'quvchilar bilan ishlash
Sinfda ayrim o'quvchilar matnni tez o'qiydi, mazmunini chuqur tushunadi, savollarga keng javob beradi va ijodiy fikrlaydi.
Bunday o'quvchilarga murakkabroq, ijodiy, tahliliy va mustaqil izlanishga yo'naltirilgan topshiriqlar zarur.
MUAMMO TAVSIFI
Agar bunday o'quvchilarga faqat oddiy topshiriqlar berilsa, ular zerikib qolishi yoki o'z imkoniyatini to'liq namoyon qila olmasligi mumkin.
METODIK YECHIM
Murakkabroq matnlar berish
Uzunroq, mazmunan chuqurroq
Ikki matn solishtirish
O'xshash va farqli tomonlar
Muallif pozitsiyasini anglash
Nima demoqchi ekanini tahlil
Ijodiy yakun yozish
Matnga boshqa yakun
Mustaqil kitob taqdimoti
Sinfdoshlarga tavsiya
PIRLS savoli tuzish
O'zi savol yaratadi
AMALIY MASHQLAR
1-mashq. "Matnga yangi yakun yoz"
O'quvchi matn yakunini o'zgartiradi va nima uchun shunday yakun tanlaganini izohlaydi.
2-mashq. "Muallifga savol"
O'quvchi matn muallifiga 3 ta savol yozadi:
- • Nima uchun qahramon aynan shunday qaror qildi?
- • Siz matnni boshqacha yakunlarmidingiz?
- • Bu hikoya orqali qanday fikr bermoqchi bo'ldingiz?
3-mashq. "Men savol tuzaman"
O'quvchi matn bo'yicha 4 darajada savol tuzadi:
- • aniq axborot
- • xulosa
- • talqin
- • baholash
4-mashq. "Ikki matn — bir xulosa"
O'quvchi ikki matnni o'qib, umumiy g'oyani aniqlaydi.
O'QITUVCHI HARAKATI
Ularga qo'shimcha ijodiy topshiriq beradi
Mustaqil o'qish ro'yxatini tavsiya qiladi
Murakkab savollar beradi
Sinf muhokamasida moderatorlik vazifasini topshiradi
O'quvchini savol tuzishga jalb qiladi
Uning fikrini asoslashni talab qiladi
Faqat tez ishlagani uchun emas, fikrining chuqurligi uchun rag'batlantiradi
OTA-ONA BILAN HAMKORLIK
- ✓ Bolaga yoshiga mos, lekin mazmunan boy kitoblar tanlash
- ✓ O'qigan kitobi haqida suhbatlashish
- ✓ "Nima uchun?", "Siz qanday yakun yozardingiz?" kabi savollar berish
- ✓ Bolaning mustaqil kitob taqdimotini qo'llab-quvvatlash
- ✓ U bilan kutubxona yoki kitob do'koniga borish
- ✓ Bolaning fikrini hurmat qilish
BAHOLASH
| Ko'rsatkich | Baholash mezoni |
|---|---|
| Tahlil | Matn g'oyasini chuqur anglaydi |
| Dalil | Fikrini matndan asoslaydi |
| Ijodkorlik | Yangi yakun, savol yoki fikr yaratadi |
| Mustaqillik | Topshiriqni mustaqil bajaradi |
| Taqdimot | O'qiganini boshqalarga tushuntira oladi |
Kutiladigan natija
Iqtidorli o'quvchi chuqurroq fikrlaydi, mustaqil o'qiydi, savol tuzadi, matnga ijodiy munosabat bildiradi va o'z fikrini dalil bilan asoslaydi. Uning o'qishga bo'lgan qiziqishi yanada ortadi.